Page 1051 in yearbook 1918

Page 1051 in yearbook 1918

Page Block

Scanned page

Yearbook Vol. Seq P.no Type Size File
1918 vanoss_1918-19_domestic 1051 983 content 1732 × 2465 1918/28092

Blocks on this page 0

No blocks have been marked on this page.

Page content 68

29599 SCHEEPVAART-MAATSCHAPPIJEN. 983
29600 bonden aan en afhankelijk gesteld van het bezit der 51 pct. van het aandeelenkapı
29601 taal. In 1902 werd, na aanleiding van het contract, een voorkeursrecht voor aan-
29602 deelhouders opgenomen in de statuten der Mpij. Dit voorkeursrecht is nimmer uit-
29603 gecefend, omdat de Mpij. sedert niet tot kapitaalsuitbreiding is overgegaan. Kort
29604 na het sluiten van het contract verkocht intusschen de fa. Harland & Wolff Ltd. de
29605 helft van haar voormeld aandeelenbezit in gelijke deelen aan de Hamburg-Amerika-
29606 Lijn en den Norddeutschen Lloyd en eenige jaren later de wederhelft eveneens in
29607 gelijke aandeelen, aan de White Star Line en de Atlantic Transport Line. Daarmede
29608 verviel het recht van invloed op de algemeene politiek der Mpij. en de Duitsche
29609 lijnen verwierven evenmin als de Engelsche door het bezit van 253 pct. van het kapi-
29610 taal dat recht, noch voor het geheel, noch voor een gedeelte.
29611 Waar evenwel was gebleken, dat bepaaldelijk de Duitsche lijnen haar aandeelen-
29612 bezit dienstbaar schenen te willen maken aan pogingen, om de natuurlijke ontwik-
29613 keling der Mpij. tegen te houden, werden op de vergadering van 19 December 1912 de
29614 statuten in haar oorspronkelijken vorm teruggebracht, waardoor dus het voorkeurs-
29615 recht van aandeelhouders opgeheven en het mogelijk werd, nieuw kapitaal uit te
29616 geven, zonder dat dit noodwendig in de handen van buitenlandsche mededingers
29617 zal geraken.
29618 Begin 1914 protesteerden de Hamburg-Amerika-Linie en de Norddeutsche Lloyd
29619 tegen de bedoelde statutenwijziging, doch werd dit proces later blijkbaar ingetrok-
29620 ken. In Mei 1914 is echter het aandeelenbezit N. A. S. M. der Duitsche lijnen in
29621 Hollandsche handen overgegaan en ingebracht in de NI. Vennootschap „Gemeen-
29622 schappelijk Eigendom van aandeelen H .A. L." (Zie onder dat hoofd uitvoeriger).
29623 In 1917 werd het Amerikaansch bezit en de inmiddels door hetzelve verworven
29624 deelneming in de N.V. Gemeensch. Eigendom door N. A. S. M. overgenomen; het eerste
29625 werd ingebracht in de N.V. Gemeensch. Eigendom en de laatste hier aan de markt
29626 gebracht. Thans is bijgevolg nog slechts 1/ van het aandeelenkapitaal in buiten-
29627 landsche (Engelsche) handen.
29628 Uit Verslag 1917. Was bij het uitbrengen van ons vorig jaarverslag ons bedrijf,
29629 door ongemotiveerd langdurig oponthoud in de Engelsche aanloophavens, reeds ge-
29630 heel gedesorganiseerd, de toetreding tot den oorlog door de Vereenigde Staten van
29631 Noord-Amerika, in den loop van 1917, heeft daaraan den genadeslag toegebracht
29632 en er toe geleid, ons bedrijf gedurende het tweede halfjaar feitelijk geheel te ver-
29633 lammen. Het grootste deel onzer vloot - door de Nederlandsche Regeering opgevor-
29634 derd voor het vervoer van graan en grootendeels reeds daarmede beladen - werd,
29635 van af Juni in Amerikaansche havens vastgehouden. Langdurige onderhandelingen
29636 tusschen de Nederlandsche en Amerikaansche Regeeringen omtrent den uitvoer van
29637 dit graan hadden een ongunstig verloop en eindigden met inbeslagneming van alle
29638 graanladingen, welke successievelijk gelost moesten worden. Doch ook daarna wer-
29639 den de Nederlandsche schepen nog niet vrijgelaten en bij het intreden van 1918
29640 lagen nog tien onzer schepen geheel werkeloos in verschillende Amerikaansche havens
29641 opgesloten. Dat onze Regeering onder deze omstandigheden geen verdere uitvaar-
29642 vergunningen gaf, ligt voor de hand. Ons bedrijf bleef daardoor beperkt tot enkele
29643 stoomers in de vaart tusschen Java en Noord-Amerika, terwijl, tegen het einde des
29644 jaars, in het belang der kolenvoorziening, door een onzer kleinste stoomschepen
29645 twee reizen naar Engeland werden gedaan. Met uitzondering van eenige artikelen
29646 van Nederlandschen oorsprong, werd dan ook geen uitgaande lading vervoerd; de
29647 retourlading gedurende het eerste half jaar bleef beperkt tot graan en munitie
29648 voor de Nederlandsche Regeering benevens artikelen ten behoeve der Nederlandsche
29649 nijverheid en daarna tot één lading voor het Belgische Steun-Comité. Dat ons
29650 passage-bedrijf onder den druk der tijden veel te lijden had, wordt het beste ge-
29651 illustreerd door het feit, dat in dit boekjaar slechts 7 reizen met passagiers werden
29652 volbracht tegen 46 à 48 in normale jaren. De toetreding van Amerika tot den oor-
29653 log bracht ons nog de onaangename verrassing dat wij, ter vermijding van moeilijk-
29654 heden in Amerika, gedwongen werden onze kantoren en agentschappen in de Centrale
29655 Rijken te sluiten. Wanneer ook de zoo vurig gewenschte vrede nog niet in zicht
29656 was, moesten wij ons toch voorbereiden op de toestanden, die zich na het einde
29657 der wereldworsteling, naar alle waarschijnlijkheid zullen voordoen en het behoeft
29658 geen betoog, dat alsdan de vraag naar scheepsruimte een der meest overheerschende
29659 zal zijn. Ofschoon in het afgeloopen jaar aan uitbreiding van de vloot bezwaarlijk
29660 gedacht kon worden, gezien de bijna onoverkomelijke moeilijkheden in het verkrijgen
29661 van nagenoeg alle materialen, waren wij ons volkomen bewust, dat, zoodra de
29662 mogelijkheid daartoe geopend werd, wij ons de gelegenheid voor den aanbouw van
29663 nieuwe stoomschepen moesten verzekeren en gelijktijdig over zeer belangrijke geld-
29664 middelen behoorden te beschikken. In dezen gedachtengang maakten wij eene
29665 overeenkomst met de N. V. Wilton's Machinefabriek en Scheepswerf, terwijl wij,
29666 ter verruiming onzer geldmiddelen voorstelden ons kapitaal met f 3.000.000 uit te