|
24089 |
PETROLEUM-MAATSCHAPPIJEN. 885 |
|
24090 |
in dit opzicht nog belangrijk grooter resultaten te verkrijgen zijn, indien de voor- |
|
24091 |
naamste gegadigden wat meer oog hadden voor de noodzakelijkheid van overleg |
|
24092 |
in deze moeilijke tijden. De schaarschte aan petroleumproducten, die op sommige |
|
24093 |
plaatsen blijkt te bestaan zou, bij meer samenwerking, niet of althans in veel |
|
24094 |
geringer mate aanwezig zijn. Veel scheepsruimte werd onnoodig verkwist. Als een |
|
24095 |
voorbeeld wezen wij b.v. op het vervoer door de Amerikaansche Petroleum Maat- |
|
24096 |
schappijen van benzine uit Amerika naar de Philippijnen. Terwijl vlak in de buurt |
|
24097 |
in Nederlandsch-Indië overvloed van benzine was en niettegenstaande er in Amerika, |
|
24098 |
volgens de eigen bewering der genoemde maatschappij, een tekort aan benzine |
|
24099 |
dreigde, ging zij er toch toe over, ten koste van een vele malen langere reis, |
|
24100 |
de Philippijnen van Amerika uit te voorzien. Daardoor werd niet alleen in een |
|
24101 |
bepaald land kunstmatig schaarschte, met daaraan gepaard gaande prijsverhoging |
|
24102 |
in het leven geroepen, doch werd bovenal de toch al geringe scheepsruimte op hoogste |
|
24103 |
ondoelmatige wijze benut, zodat elders door tekort aan scheepsruimte weer niet |
|
24104 |
kon worden aangevoerd wat noodig was. Dit voorbeeld is slechts een uit vele. Zoo |
|
24105 |
zouden wij o.a. nog kunnen vermelden de in dezen tijd niet verdedigbare handel- |
|
24106 |
wijze om in sommige landen de voorraden ver boven de normale behoeften op te |
|
24107 |
voeren, waardoor èn verdeeling der beschikbare producten èn de aanwending der |
|
24108 |
beschikbare scheepsruimte op ondoelmatige wijze plaats heeft. Het is buiten twijfel, |
|
24109 |
dat bij doelmatige samenwerking van de voornaamste maatschappijen er nog ner- |
|
24110 |
gens een tekort aan petroleumproducten zou behoeven te zijn en dat de prijsstijging |
|
24111 |
in sommige landen binnen veel matiger grenzen had kunnen blijven. Onzerzijds is |
|
24112 |
de wensch tot zoodanige samenwerking geuit en wij hebben haar, ten algemeenen |
|
24113 |
nutte, mogelijk trachten te maken door onzen voornaamsten concurrent voorstellen |
|
24114 |
te doen tot het ten volle gebruik maken van de geografische ligging der productie- |
|
24115 |
centra ten opzichte van de landen van verbruik. Wij verklaarden ons daarbij bereid |
|
24116 |
om, indien daaruit een voorsprong voor ons mocht ontstaan, nergens, waar zulks |
|
24117 |
het geval mocht zijn, daarvan gebruik te zullen maken en mitsdien ons percentage |
|
24118 |
in den omzet in een bepaalde streek nergens te zullen verhoogen. Bovendien boden |
|
24119 |
wij de beschikking aan over 100.000 ton (overeenkomende met circa 20 scheepsladin- |
|
24120 |
gen) van onze kerosine - zonder eenige vergoeding terug te geven binnen 6 maanden |
|
24121 |
na het einde van den oorlog - voor het geval de Standard Oil Company in het |
|
24122 |
verre Oosten voor een tekort aan stocks mocht komen te staan. Tot ons leedwezen |
|
24123 |
mochten wij er niet in slagen de andere partij bereid te vinden om in dezen ook |
|
24124 |
in het algemeen belang gewenschten zin werkzaam te zijn. Daardoor is de besparing |
|
24125 |
aan scheepsruimte niet zoo groot geweest als het geval had kunnen zijn, al heeft |
|
24126 |
de dringende macht der omstandigheden in die richting toch wel eenige verbetering |
|
24127 |
gebracht. Naast de belemmering in het scheepsverkeer valt voor ons bedrijf als |
|
24128 |
nadeelig gevolg van den oorlog vooral nog te wijzen op de onmogelijkheid om |
|
24129 |
sommige waardevolle olievelden gedurende den oorlog tot ontwikkeling te brengen. |
|
24130 |
Met name geldt dit van ons bedrijf in Mexico, dat voor de toekomst veel belooft, doch |
|
24131 |
waar wij gedurende den oorlog nagenoeg geen gelegenheid tot uitvoer hebben gehad |
|
24132 |
en waar wij mitsdien de productie ten zeerste moesten beperken. Ook ons gestadig |
|
24133 |
aangroeiend bezit van vreemde muntsoorten is geen onvermengd genot. Vooral het |
|
24134 |
trekken van ponden sterling en van dollars naar Nederland levert een aanzienlijk |
|
24135 |
verlies op, vergeleken althans bij den normalen koers. Naast de nadeelen, die ons |
|
24136 |
bedrijf - zooals boven in het kort werd uiteengezet - van den oorlog ondervindt, |
|
24137 |
valt toch ook op een voordeel te wijzen, dat mede aan den oorlog zijn ontstaan |
|
24138 |
dankt en in de toekomst, zoo niet alle voorteekenen bedriegen, gehandhaafd zal |
|
24139 |
blijven. Het is gelegen in de vervanging van kolen door vloeibare brandstof. Zij |
|
24140 |
die door het gebrek aan kolen daartoe gedwongen, tot het gebruik van vloeibare |
|
24141 |
brandstof zijn overgegaan, zijn thans van de daaraan verbonden voordeelen zoozeer |
|
24142 |
doordrongen, dat zij niet licht tot het gebruik van steenkool zullen terugkeeren. |
|
24143 |
De opgedane ondervinding zal blijken meer te hebben uitgewerkt dan de brochures |
|
24144 |
en vertoogen sedert een 10-tal jaren tot eventueele consumenten gericht. Een der |
|
24145 |
belangrijkste voordeelen aan het gebruik van liquid fuel verbonden, is de besparing |
|
24146 |
op het personeel in de machinekamer, en het nijpend gebrek aan mannelijke |
|
24147 |
werkkrachten na den oorlog, zal er stellig toe bijdragen, dat de scheepvaart die |
|
24148 |
mogelijkheid van besparing blijvend zal benutten. Ook het in de laatste jaren zeer |
|
24149 |
toegenomen gebruik van landbouwwerktuigen, door petroleumproducten gedreven, |
|
24150 |
waardoor mede veel arbeidskracht wordt uitgespaard, zal ongetwijfeld op den duur |
|
24151 |
nog grooter worden. De uitkeering van aandeelen door de Astra Romana, als ge- |
|
24152 |
deeltelijk dividend over 1915, kon tengevolge van de tijdsomstandigheden nog niet |
|
24153 |
plaats hebben. Uitbreiding van ons aandeelenbezit in andere maatschappijen had |
|
24154 |
gedurende 1917 niet plaats. |
|
24155 |
Nederlandsch-Indië. Nieuwe vergunningen tot het dcen van mijnbouwkun- |
|
24156 |
dige opsporingen werden in het afgeloopen jaar niet verleend. Op 31 December 1917 |
|
24157 |
waren nog 29 concessie-aanvragen in behandeling. In het begin van 1918 werden |