Page 1141 in yearbook 1922

Page 1141 in yearbook 1922

Page Block

Scanned page

Yearbook Vol. Seq P.no Type Size File
1922 vanoss_1922_domestic 1141 1085 content 1791 × 2444 1922/36690

Blocks on this page 0

No blocks have been marked on this page.

Page content 67

31214 PETROLEUM-MAATSCHAPPIJEN. 1085
31215 f 56.805.424.73 onder het actief der balans voor waartegen anderzijds een reserve
31216 paraisseert van f 59.000.000 zoodat genoemd activa geheel als afgeschreven kan
31217 worden beschouwd
31218 Op 31 December 1919 bedroeg het geplaatst kapitaal der „Koninklijke“ f 243.818.000,
31219 verdeeld in f 1.500.000 preferente, f 28.500.000 prioriteitsaandeelen en f 213.818.000 ge-
31220 wone aandeelen. Het kapitaal der „Shell“ beliep £ 14.857.641, waarvan £ 2.000.000
31221 preferente- en £ 12.857.641 gewone aandeelen; de „Bataafsche" en „Anglo
31222 Saxon" vergrootten hun kapitaal met resp. f 90.000.000 en £ 8.000.000 tot resp.
31223 f 300.000.000 en £ 16.000.000. De Roxana Petroleum Cy. of Oklahoma werd geliquideerd;
31224 in plaats van de aandeelen dier mpij. verkreeg de „Kon." in 1919 $ 2.247.000 gewone-
31225 en $ 840.000 pref. aand. Roxana Petroleum Corporation of Virginia en $ 179.760 gew.
31226 aand. der in 1919 opgerichte Ozark Pipe Line Corp. of Maryland.
31227 1920. Op 22 Jan. 1920 betaalde de „Koninklijke“ een interim-dividend van 15 pct.
31228 en op 27 Januari keerde de „Shell" 10 pct. interim dividend uit. In ge-
31229 noemde maand was er sprake van om de gelegenheid oren te stellen de aan-
31230 deelen Koninklijke op rescontre te verhandelen, waartoe op de vergadering van de
31231 Ver. v. d. Effectenhandel van 23 Febr. een voorstel zou worden gedaan. Rescon-
31232 tranten zouden zijn: Mr. W. M. J. van Lutterveld en Martin Polak. Nadat deze
31233 quaestie bij de Vereeniging voor den Effectenhandel aanhangig gemaakt was werd
31234 een desbetreffend voorstel einde 1920 op een ledenvergadering na ampele bespreking
31235 verworpen.
31236 Engelsche regeeringscontrôle over de „Shell”? Begin Mei
31237 vernam de „Daily Mail", dat tusschen de Engelsche regeering en de Shell onder-
31238 handelingen plaats hadden over een zekeren vorm van regeeringscontrôle over de
31239 mpij. De aandeelen zouden voor staatsobligaties kunnen worden verwisseld. In
31240 verband hiermede is van belang, dat Sir Marcus Samuel op 14 Mei 1920 in een
31241 redevoering er de Britsche regeering een zacht verwijt van maakte, dat zij haar
31242 lot verbonden heeft met één enkele mpij. (de Anglo-Persian Oil Cy.) in plaats van
31243 de geheele industrie te beschermen. Er was voor de regeering gelegenheid te cver
31244 geweest om de Britsche contrôle over de „Shell“ te krijgen, doch zij had er nooit
31245 gebruik van gemaakt. Die gelegenheid bestond volgens Sir Samuel nog en het
31246 Gouvernement zou er op kunnen worden gewezen op welke wijze het zijn vroegere
31247 fouten zou kunnen herstellen om voor Groot-Brittannië de rechten te handhaven
31248 op den aanvoer van benzine, welke het op het oogenblik niet had.
31249 Over de verwisseling der aandeelen „Shell“ in staatsobligaties is later niets meer
31250 vernomen, wel gaf de „Times“ medio Mei nadere bijzonderheden omtrent de wijze
31251 waarop de Britsche regeering zich de suprematie zou kunnen verzekeren in de
31252 maatschappij, die voor de exploitatie der petroleumterreinen in Mesopotamië
31253 zal worden opgericht, en niettemin de exploitatie te kunnen toevertrouwen aan de
31254 Koninklijke Shell-groep.
31255 Volgens het bedoelde „Times"-bericht zal n.l. de Koninklijke Shell (hetgeen ook
31256 reeds uit andere berichten bekend was), slechts een deel fourneeren van het kapi-
31257 taal der nieuwe exploitatie-maatschappij, en zal een even groot deel in handen
31258 komen van de door de Engelsche regeering gecontroleerde Anglo-Persian, terwijl
31259 ook Fransche belanghebbenden voor een kleiner bedrag zullen deelnemen. Dien-
31260 tengevolge zal de Koninklijke weliswaar voor 60 pct. participeeren in het belang
31261 der Koninklijke Shell-groep bij de nieuwe onderneming, doch dit belang zelf zal,
31262 zooals gezegd, slechts een minderheid van het aandeelenkapitaal der nieuwe maat-
31263 schappij vertegenwoordigen, zoodat de Engelsche regeering via de participatie der
31264 Anglo-Persian, en met eventueele medehulp der Fransche deelname, een overwe-
31265 genden invloed zal kunnen uitoefenen. De zaak zal dus inderdaad in dier voege
31266 worden opgelost, dat de belangenspheer der Koninklijke verder wordt uitgebreid,
31267 zij het ook, dat zij geen volledige contrôle verkrijgt over de nieuwe olievelden in
31268 Mesopotamië. Deze olievelden worden als buitengewoon rijk beschouwd. Het zal
31269 echter minstens 5 jaar duren eer zij in volle exploitatie zijn gebracht, zoodat men
31270 in Groot-Brittannië in den tusschentijd toch geheel van de leveranties der Konink-
31271 lijke Shell-groep afhankelijk zal blijven. De aanleg van pijpleidingen in het
31272 nieuwe oliegebied in Mesopotamië zal, naar schatting, £ 3 millioen kosten, welke
31273 hooge uitgaven het voor kleine onafhankelijke maatschappijen vrijwel onmogelijk
31274 zal maken, om te concurreeren, gesteld al dat zij concessies zouden kunnen ver-
31275 krijgen.
31276 Op 10 Mei 1920 berichtte de „Evening Standard“, dat de onderhandelingen bijna
31277 waren afgeloopen en er althans een toestand verkregen is, welke het onmogelijk
31278 maakt om het welslagen der regeeringsplannen in gevaar te brengen.
31279 Later (November 1920) werd met betrekking tot de petroleumbronnen in Mesopo-
31280 tamië bericht dat de exploitatie aan een nieuwe maatschappij zou worden opge-